Het is natuurlijk veel makkelijker om een blik linzen open te trekken, even uit te laten lekken en direct aan je gerecht toe te voegen. En er is ook niet heel veel mis mee. Iedereen komt af en toe in tijdsnood en een blik bonen is dan een prima oplossing. Maar toch hoop ik je bij dezen aan te moedigen om wat vaker met gedroogde peulvruchten aan de slag te gaan. Het is niet alleen leuker maar ook veel lekkerder. Doordat de kooktijd langer is, krijgen de smaken alle tijd om zich te ontwikkelen en door elkaar heen te trekken. Ook komt er tijdens het koken zetmeel vrij dat het geheel op een natuurlijke manier bindt. En het is echt niet moeilijk. Je hebt alleen wat planningstalent, water en een fornuis nodig. Met onze handige tips is het verder een fluitje van een cent!

Wassen en weken

Gedroogde peulvruchten moet je eerst grondig wassen in koud water. Doe de peulvruchten in een grote kom met koud water en roer ze of wrijf wat met je handen. Verwijder alle vliesjes en vuil die komen bovendrijven en giet de peulvruchten af. Herhaal dit tot het water schoon is. Vervolgens is het vaak nodig om de peulvruchten te weken in koud water. De droge vruchtjes krijgen zo de kans om zich weer vol met vocht te zuigen, nemen aanzienlijk toe in volume en de kooktijd wordt daardoor korter. Ook worden de peulvruchten dankzij het weken beter verteerbaar, omdat de stoffen die moeilijk verteerbaar zijn, deels in het weekwater terechtkomen. Om die reden is het ook aan te raden om het weekwater af te gieten en vers water voor het koken te gebruiken. Maar hoe lang moet je ze eigenlijk weken? Kikkererwten kun je het beste 24 uur van tevoren al in koud water leggen; bonen en erwten hebben aan 8-12 uur genoeg. Groene linzen kun je een uurtje van tevoren weken maar het is niet per se nodig en bij rode linzen kun je deze stap helemaal overslaan.

Voorkoken

Iedereen die fan is van droge bonen én slowcooken moet dit weten: rauwe bonen zoals kidneybonen kun je beter niet in de slowcooker bereiden. Rauwe bonen bevatten namelijk een stof die voor het menselijk lichaam toxisch is. Deze stof wordt onschadelijk gemaakt tijdens het koken. Slowcooker werkt bij temperaturen van nét onder het kookpunt, waardoor de gifstof mogelijk nog aanwezig blijft in de gekookte bonen en je er dus flink ziek van kunt worden. Wat je wel kunt doen, is de geweekte bonen eerst een half uur apart voorkoken en dan pas aan de slowcooker toevoegen. Ook wanneer de geweekte peulvruchten een langere kooktijd hebben dan de rest van de ingrediënten, is het aan te raden om de peulvruchten eerst voor te koken voordat je ze aan het geheel toevoegt.

Vocht

Ook al zijn de peulvruchten geweekt of zelfs voorgekookt, hebben ze nog steeds vrij veel vocht nodig om gaar te worden. Hoeveel vocht er precies nodig is, kan nogal moeilijk zijn om in te schatten. Dus begin met een redelijke hoeveelheid en check af en toe of het geheel niet te droog wordt. Blijf in ieder geval in de buurt wanneer je peulvruchten aan het koken bent, want wanneer ze alle water hebben opgenomen, kunnen ze snel aanbranden.

Kooktijd

Kijk voor de kooktijd naar de verpakking maar houd er rekening mee dat deze sterk afhankelijk is van de weektijd. Aangezien peulvruchten bovendien natuurproducten zijn die qua eigenschappen en formaat nogal kunnen variëren, is de kooktijd alleen indicatief. Om erachter te komen of ze al gaar zijn, kun je er eentje uithalen om te kijken of je het makkelijk met een lepel kunt pletten of simpelweg proeven.

Zout

Misschien wel de belangrijkste tip voor het koken met gedroogde peulvruchten: voeg het zout pas vlak voor het einde toe, anders duurt het úren voordat je peulvruchten gaar worden. En als je de hele avond met een rammelende maag moet wachten op je chili con carne, is de kans groot dat je de volgende keer naar een blik bonen grijpt. Zonde! Wat het recept ook zegt, voeg het zout pas toe als de peulvruchten bijna gaar zijn. Dit geldt ook voor ingrediënten die zout bevatten zoals bouillon(blokjes), sojasaus of kruidenmixen met zout.

Binding

Bij het koken van peulvruchten komt zetmeel vrij dat het geheel op een natuurlijke manier bindt. Hoe meer en enthousiaster je roert, hoe meer zetmeel er vrijkomt. Wil je dus een helder resultaat met stevige peulvruchten, roer zo weinig mogelijk, kook ze in ruim water en niet langer dan nodig is. Wil je juist een dikkere consistentie, kun je de peulvruchten net iets langer koken dan nodig is. Voor nog meer binding kun je (een deel van) de peulvruchten stampen of pureren met een staafmixer.

Aan de slag

Met onze tips kun je nu gelijk aan de slag! Leg peulvruchten naar keuze vast in koud water en kies ondertussen een lekker recept uit. Begin je met de vegetarische Mexicaanse zwartebonenschotel of ga je liever voor vlees met het recept voor lamsschenkel met witte bonen en parmezaan? Of kies je toch voor de Indiase biryani met gele rijst en linzen?

Mexicaanse zwartebonenschotel