Als je je lief een boodschappenlijstje geeft met ‘room’ erop, is de kans groot dat hij zich voor het schap achter de oren gaat krabben en vervolgens zijn telefoon uit de zak vist om te vragen wat je precies wilt hebben. Het aanbod is zo groot dat je soms door de bomen het bos niet meer ziet. In het schap vind je zure room, kookroom, slagroom en crème fraîche in bussen, pakjes, bakjes en flesjes. Daartussen staan producten met geheimzinnige namen zoals ‘kookzuivel’ of ‘crème culinair’ waarvan je je afvraagt wat ze eigenlijk zijn. Wat is het verschil tussen al deze producten en hoe moet je ze gebruiken? Foodies legt het uit!

Room

Laten we beginnen bij het begin, want wat is precies room? Room wordt verkregen uit koemelk door het verwijderen van de bovenste vette laag. Het is dus eigenlijk niets anders dan melk met een extra hoog vetpercentage. Hoeveel vocht, vet en andere melkbestanddelen je aan de melk onttrekt bepaalt het vetpercentage van de room. In Nederland staat in de Warenwet vastgelegd dat room minstens 10% melkvet moet bevatten, anders mag het geen room heten. Maar room kan wel tot 40% vet bevatten. Hoe vetter de room, hoe romiger en voller de smaak.

Kookroom

Kookroom is room waar maïzena, verdikkingsmiddelen en soms andere hulpstoffen aan zijn toegevoegd die ervoor zorgen dat de room niet gaat schiften en dat het gerecht licht gebonden wordt. Zoals de naam aangeeft, is kookroom ideaal om te gebruiken in warme bereidingen zoals soepen en sauzen. Je voegt de room op het einde toe, laat het geheel kort doorkoken en klaar is je gerecht. Kookroom valt wettelijk gezien onder ‘room’ en moet daarom ook altijd ten minste 10% melkvet bevatten en alleen afkomstig zijn van melk. Zie je in hetzelfde schap een flesje met ‘kookzuivel’ of ‘te gebruiken als kookroom’ erop? Dit zijn producten die te weinig melkvet of plantaardige vetten bevatten, waardoor ze wettelijk gezien geen ‘room’ of ‘kookroom’ mogen heten. Kijk dus goed naar de naam en check bij twijfel de samenstelling op de achterzijde om te weten wat je precies koopt.

Slagroom

Slagroom is niets anders dan extra vette room. Volgens de Nederlandse Warenwet moet slagroom minimaal 30% vet bevatten. Dankzij het hoge vetgehalte kun je slagroom stijf opkloppen, zodat je er taarten en toetjes mee kunt maken en versieren. Slagroom in de spuitbus bevat suiker en stabilisatoren waardoor je mooie zoete toefjes kunt maken op gebak of chocomel. Staat er op de spuitbus ‘geslagen room’ of een andere afwijkende benaming? Dan is het waarschijnlijk een light-variant met minder dan 30% vet die wettelijk gezien geen ‘slagroom’ mag heten maar op dezelfde manier gebruikt kan worden. Wil je echte slagroom, kijk dan altijd goed naar de naam.

Ongezoete slagroom in flesjes of pakjes is ook te gebruiken in soepen en sauzen. Je kunt er altijd kookroom mee vervangen, alleen wordt het resultaat dan vetter en romiger. Je kunt slagroom aanlengen met melk of water en er wat maïzena doorheen roeren om qua smaak en consistentie dichter in de buurt van kookroom te komen. Heb je geen kookroom of slagroom in huis? Dan kun je ook roomkaas gebruiken om je soep of saus lekker romig te maken.

slagroom

Crème fraîche

Crème fraîche is een met melkzuurbacteriën aangezuurde room met een vetpercentage van 35% of meer. Crème fraîche, wat in het Frans gewoon ‘verse room’ betekent, heeft een dikke consistentie en wordt gebruikt in zowel warme als koude gerechten. In koude gerechten kun je het prima vervangen door zure room, maar in warme bereidingen is zure room minder geschikt vanwege de hoge kans op schiften. Vervang crème fraîche in soepen en sauzen door slagroom of roomkaas.

Zure room

Zure room is room waar melkzuurbacteriën aan zijn toegevoegd. Door de fermentatie krijgt de room een dikke consistentie en een zurige smaak. Doordat zure room qua consistentie op crème fraîche lijkt, haalt men de twee producten vaak door elkaar. Maar kun je crème fraîche vervangen door zure room? In koude bereidingen zoals in dipsauzen of als garnering van gerechten kun je de twee prima onderling vervangen, maar wanneer je kookt wordt het een ander verhaal. Zure room bevat veel minder vet waardoor je soep of saus veel sneller gaat schiften, minder romig wordt en een zure smaak krijgt. Als je in een warm recept crème fraîche wilt vervangen, kun je beter roomkaas gebruiken. Gebruik je toch zure room, meng hem eerst in een kommetje met 1-2 el van de warme vloeistof voor je het aan de pan toevoegt om schiften te voorkomen. In koude bereidingen kun je zure room of crème fraîche het beste door volvette Griekse of Turkse yoghurt vervangen.

Double, heavy & clotted cream

Als je een beetje internationaal georiënteerde foodie bent, kom je vast in Engelstalige recepten regelmatig heavy, double of clotted cream tegen en vraag je je vast af wat je dan het beste kunt gebruiken. Hoe lang je ook in het zuivelschap zoekt, de in Groot-Brittannië veelvuldig gebruikte double cream vind je in de Nederlandse supermarkt helaas niet. Hoewel double cream met zijn 48-50% vet nog veel vetter is dan slagroom en een dikkere consistentie heeft, is slagroom nog steeds de beste beschikbare vervanger. Ook de Amerikaanse heavy cream die met zijn 36% vet veel meer op slagroom lijkt, kun je prima 1-op-1 door slagroom vervangen.

De Britse clotted cream, die we kennen van de klassieke combinatie met jam op scones, is een absolute winnaar in de roomcategorie met een vetgehalte van wel 55%. Gelukkig is clotted cream al wel te koop in grotere supermarkten. Mocht je hem niet kunnen vinden, kun je hem vervangen door 1 deel opgeklopte slagroom gemengd met 2 delen mascarpone.

Scones met clotted cream en abrikozenjam

Plantaardige alternatieven

De plantaardige trend zet zich door, dus het is niet zo gek dat we ook steeds vaker op zoek gaan naar plantaardige alternatieven voor room. De populairste vervanger van room in warme gerechten is misschien wel kokosmelk. Kokosmelk is overal te koop, lang houdbaar en van nature heerlijk romig. Het nadeel is de sterke kokossmaak die niet iedereen weet te waarderen en niet in elk gerecht past. Voor een neutralere romige toevoeging kun je plantaardige alternatieven voor room op basis van amandelen of soja gebruiken. Deze vind je in het schap met andere zuivelvervangers. In koude bereidingen kun je het beste plantaardige yoghurt gebruiken. Of maak eens deze vegan mascarpone op basis van cashewnoten.

Tot slot

Wanneer je welke room gebruikt, hangt niet alleen van de algemene richtlijnen af maar ook van het gerecht en vooral van je persoonlijke smaak. Dus experimenteer, proef en laat je inspireren door een van onze extra romige recepten:

Pappardelle met romige raapsteeltjessaus en pan grattato

Pappardelle met romige raapsteeltjessaus en pan grattato

Scones met pistache en chocolade

scones pasen

Gegrilde courgette met spaghetti en crème fraîche